Milou’s strijd gaat door

Als de 17-jarige Milou op 2 oktober 2023 overlijdt, komt een einde aan een jarenlange lijdensweg. De ooit zo levenslustige Milou is dan geen schim meer van het meisje dat ze ooit was. Ze gaat diep gebukt onder een aantal psychische trauma’s. Haar naasten en behandelaars grijpen alles aan om haar lijden te verlichten en haar doodswens op afstand te zetten. Als na jaren vechten niets helpt, brengt euthanasie de verlossing waar Milou zo naar verlangt. Haar strijd voor een waardig einde aan haar lijden is voorbij, maar krijgt een wrang vervolg als een groep psychiaters en artsen haar zaak aangrijpt om euthanasie bij mensen onder de 30 jaar ter discussie te stellen.

Over het verhaal van Milou is al veel gepubliceerd. Milou zelf leek daarbij onder te sneeuwen. In de documentaire Milou’s strijd gaat door vertelt zij daarom in dagboekfragmenten, tekeningen en video’s haar eigen verhaal, dat verder ingekleurd wordt door haar ouders, vriendinnen en behandelaars. Die schetsen hoe Milou vanaf haar 11e van een vrolijk en zorgzaam meisje verandert in een getraumatiseerde tiener. Een paar kantelmomenten springen daarbij in het oog, waarbij een ziekenhuisopname van haar broer en seksueel misbruik een rol spelen. De doodswens die volgt uit een zware depressie is persisterend en is door hulpverleners moeilijk te accepteren. Milou heeft echter een uitdrukkelijke wens om haar omgeving het trauma van zelfdoding te besparen.

Zelfdoding is onder jongeren doodsoorzaak nummer één, maar het aantal minderjarigen dat in Nederland jaarlijks overlijdt door euthanasie wegens psychisch lijden is heel klein. Kijkend naar de afgelopen jaren gaat het om een handvol jonge mensen. De psychiaters van Milou komen uiteindelijk tot de moeilijk bespreekbare en verdrietige conclusie dat er voor Milou geen redelijk perspectief meer is op herstel. Een van hen, Menno Oosterhoff, begeleidt Milou uiteindelijk naar haar overlijden. Hij vertelt in de documentaire over deze zware verantwoordelijkheid.

Daarmee is het verhaal niet klaar, want terwijl Milou’s naasten rouwen om haar verlies, gebeurt er iets totaal onverwachts. Veertien psychiaters en artsen, het merendeel anoniem, sturen een brief naar het Openbaar Ministerie waarin ze aandringen op een strafrechtelijk vooronderzoek naar de euthanasie van Milou. Ze vrezen dat de interpretatie van de richtlijnen wordt opgerekt met onnodig overlijden tot mogelijk gevolg.

Milou’s ouders zijn diep geschokt. Ze hebben het gevoel dat de medici over de rug van hun dochter, die ze geen van allen ooit gesproken hebben, een bom willen leggen onder het euthanasiebeleid.

De publiciteit die volgt op de brief bereikt ook de Tweede Kamer. Als NSC een initiatiefnota indient voor een moratorium van drie jaar op euthanasie bij psychisch lijden bij jongeren, wordt Milou’s euthanasie zelfs tot een politieke kwestie gemaakt.

De politieke implicaties ten spijt is Milou’s strijd gaat door eerst en vooral een documentaire over Milou zelf. De documentaire wil uitzichtloos psychisch lijden bij jongeren een gezicht geven en bespreekbaar maken.

Aanvullend op de documentaire komt het Netwerk Filmeducatie met een lespakket.

(Tekst: persbericht NTR, geschreven door René Takken)